بازخوانی قیام عاشورا: سه وظیفه سنگین

سه وظیفه سنگین /

ام المصائب حضرت زینب کبری سلام الله علیها یک تکلیف سخت و طاقت فرسا و یک مأموریت بزرگ و یک رسالت خطیر بر دوش دارد.

تکلیف سخت:  تکلیف سخت و طاقت فرسای آن بزرگوار، «صبوری و استقامت در برابر مصائب دلخراش روز عاشورا و مصائب دردناک اسارت خاندان عصمت و طهارت» است.

مأموریت بزرگ: مأموریت بزرگ «رهبری کاروان اسرا وحفظ و صیانت از خاندان عصمت و طهارت» است.

رسالت خطیر: رسالت خطیر آن بانو بزرگوار، «پیروزی خون بر شمشیر و رساندن پیام عاشورا و نهضت کربلا به آیندگان» است.

این تکلیف سخت و طاقت فرسا و این مأموریت بزرگ و این رسالت خطیر، حقیقتاً برای یک زن داغدیده که همه هستی خود را داده است و فردا در احاطه و اسارت دشمن قرار می‌گیرد، بسیار طاقت فرسا است از این رو حضرت امام حسین علیه السلام برای این که این بانوی بزرگوار بتواند از عهده این سه وظیفه برآید؛ دو سفارش به حضرت زینب کبری سلام الله علیها کرد و او را برای این سه وظیفه سنگین و طاقت فرسا آماده ساخت.

دو فرمان

دو توصیه و دو سفارش حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام به حضرت زینب کبری سلام الله علیها در حقیقت دو درخواست و به عبارت بهتر دو فرمان و دو دستور است به زینب کبری که یک دنیا مطلب دارد.

تمام حقیقت قیام

این دو فرمان و این دو دستور، در بردارنده‌ی تمام حقیقت قیام و نهضت حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام است و آن هدفی که آن بزرگوار در حرکت و قیامش در نظر داشت در این دو دستور نهفته است و از آن بالاتر، این دو دستور تمام حقیقت دین است. یکی خدایی بودن و توحید و دیگری شایستگی و بزرگواری و در پی مکارم اخلاق بودن است.

فرمان و دستور اول

حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام در فرمان و دستور اول از حضرت زینب کبری می‌خواهد تا او را در نمازشب فراموش نکند: «یا اُخْتِی لاتَنْسِینِی فِی نَافِلَةِ الَّلیل». حضرت امام اقامه‌ی نمازشب در آن شرائط طاقت فرسا توسط زینب کبری را مفروض گرفته است و به آن سفارش نمی‌کند، بلکه توصیه‌ی امام به فراموش نکردن وی در نماز شب است.

1. ارتباط با خدا از مسیر امامت

حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام در فرمان و دستورش مبنی بر فراموش نکردن وی در نماز شب می‌خواهد به زینب کبری بفهماند که ارتباط با خالق هستی، از مسیر امامت و ولایت، است که موفقیت وی را در این وظیفه‌ی سنگین و در این مأموریت طاقت‌فرسا رقم می‌زند.

2. اساسی‌ترین راه‌ عزاداری

یکی از اساسی‌ترین راه‌های زنده نگه‌داشتن یاد و خاطره‌ی سید و سالار شهیدان حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام و یکی از اساسی‌ترین راه‌های عزاداری؛ همین ارتباط با خالق هستی است. بزرگ‌ترین عزادار حضرت امام حسین، حضرت امام سجاد علیه السلام است که بیشترین دعا از آن بزرگوار وارد شدهاست.

3. عزادار واقعی

عزادار واقعی حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام، یک انسان به تمام معنا معنوی است و با راز و نیاز با حضرت حق، خاصه در دل شب جایگاه معنوی خود را ارتقا می‌بخشد و شایستگی لازم را در خود بوجود می‌آورد و در مجالس عزا از ارتباط با خالق هستی غافل نمی‌شود.

شما علاقه مندان شریف را به مطالعه «بخش شانزدهم» با موضوع «ضرورت ارتباط با خالق هستی و تقویت بنیه و توان معنوی به عنوان پیش نیاز مبارزه و جهاد» دعوت می‌نمایم.

فرمان و دستور دوم

حضرت ابا عبدالله الحسین علیه السلام در فرمان و دستور دوم از حضرت زینب کبری می‌خواهد تا سخنی بر زبان نراند که از ارزش آن بزرگوار کاسته شود: «لاَتَقُولُوا بِاَلْسِنَتِکمْ مَا ینْقُصُ عَنْ قَدْرِکمْ» حضرت امام با این فرمان حضرت زینب کبری را برای روزهای سخت پیش‌روی آماده می‌کند.

4.      سخنان سدید و سنجیده

امام حسین با این دستور می‌خواهد به حضرت زینب کبری بفهماند که آن چه برای انتقال پیام عاشورا نهضت نیاز است و تضمین کننده پیروزی خون بر شمشیر است؛ سخنان سدید و حرکات سنجیده است.

5.      فرمان و دستور عمومی

فرمان و دستور حضرت امام حسین علیه السلام نه اختصاص به سخن دارد و نه اختصاص به زینب کبری سلام الله علیها دارد و نه اختصاص به عزاداری، بلکه هر کسی که می‌خواهد راه حضرت امام حسین را ادامه دهد و هر کسی که می‌خواهد با ظلم و ستم مبارزه کند و هر کس که می‌خواهد از حدود اسلامی دفاع کند و هر کس که می‌خواهد در راه دین قدم بردارد و خدمتی به جامعه اسلامی داشته باشد؛ باید شأن و منزلت خود را حفظ کند و سنجیده و شایسته عمل نماید.

6.      حفظ شأن و منزلت

یک مسلمان حق ندارد کاری کند که شأن و منزلت خودش یا مسلمان دیگری یا جامعه اسلامی یا نظام اسلامی کاسته شود بر همین اساس است که خداوند تبارک و تعالی در قرآن کریم مسلمانان را از بکار بردن کلمه‌ای که یهود از آن سوء استفاده می‌کردند، نهی کرده است آن جا که می‌فرماید: «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَقُولُوا رَاعِنَا وَقُولُوا انْظُرْنَا وَاسْمَعُوا ۗ وَلِلْكَافِرِينَ عَذَابٌ أَلِيمٌ»[1] ای مسلمانان هنگام صحبت با پیامبر از عبارت‌های دوپهلو استفاده نکنید، بلکه طوری سخن برانید که مایۀ سوء استفادۀ بدخواهان نشود. این توصیه را جدّی بگیرید؛ وگرنه آن‌هایی که از این دستور سرپیچی کنند، عذابی دردناک در انتظار آنان خواهد بود.

7.      فرمان عمومی و مسئولیت نظام اسلامی

رعایت این دستور برای کسانی که در رأس امور جامعه اسلامی هستند؛ ضروری‌تر است. بر این اساس مسئولین باید بیشتر رعایت کنند و حتی مواظب نوع نشستن و برخواستن و نوع پوشش و حرکات بدن، خاصه در برابر بیگانگان باشند که از آن به زبان بدن، زبان گفتگو، زبان تعامل، زبان دیپلماسی یاد می‌کنند که متأسفانه بعضی از مسئولین رعایت آن را بر خود لازم نمی‌دانند و با این بی‌توجهی اقتدار و عزت نظام اسلامی را خدشه دار می‌کنند.

8.      عزادار واقعی

هر کس می‌خواهد عزادار واقعی سید و سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین باشد، هر کس که می‌خواهد نام و یاد سید و سالار شهیدان را زنده نگه دارد و هر کس می‌خواهد پیام عاشورا به آیندگان برساند و هر کس برای پیروزی خون بر شمشیر دغدغه مند است:

ü    باید دین باور، شیفته کسب دانش دین و عامل به وظائف دینی باشد؛

ü    باید رفتار متعهدانه، متعبدانه، عزتمندانه، منطقی و متعادل داشته باشد؛

ü    باید مبارز، انقلابی و حماسه آفرین باشد و امر به معروف و نهی از منکر را اقامه کند.

9.      زنده نگه داشتن یاد و خاطره‌ی سید و سالار شهیدان

زنده نگه داشتن یاد و خاطره‌ی سید و سالار شهیدان، در گرو برگزاری شایسته‌ی مراسم عزاداری و مجالس سوگواری است و لازمه برگزاری شایسته مراسم عزاداری و مجالس سوگواری، سخنان سنجیده و حرکات سدید است. پس در این مسیر هر سخنی نباید گفت، هر حرکتی نباید کرد، هر رفتاری را نباید بروز دارد. مگر ممکن است برای بزرگداشت رهبری که از پیام رسان نهضتش می‌خواهد کاری نکند که قدر و منزلتش کاسته شود؛ دست به هر کاری زد؟!

10.  مراسم عزاداری و مجالس سوگواری

مراسم عزاداری و مجالس سوگواری باید با نظر کارشناسانِ مذهبی و توسط متولیان کارآزموده و کارگزارن خِبره و با آداب و شرائط و با حدود و ثغور برگزار شود و پیوند ناگسستنی با مراکز مذهبی داشته باشد. مراسم عزاداری و مجالس سوگواری باید محتوائی، معتبر، مستند، شایسته، عزتمند، صحیح، دقیق، فراگیر، همگانی، سیاسی، پرشور و حماسی برگزار شود.

باید در تمامی برنامه‌های عزاداری، از سخت‌افزار تا نرم‌افزار، از محتوا تا جایگاه، از منبر تا مداحی، از زمان و مكان تا شكل و صحنه، از استفاده‌ی تمثال و آلات سوگواری تا راه‌اندازی دسته‌جات، از دعوت عزاداران تا پذیرائی و از جای پارک خودرو تا بهداشت محیط، باید شأن عزادار و شأن مجلس سرور و سالار شهیدان حضرت امام حسین علیه السلام حفظ شود؛ تا شرکت کننده تعبدش نسبت به دین، التزامش نسبت به وظائف دینی، تبعیت پذیریش نسبت به رهبران دینی بیشتر شود و اسلام گسترش یابد، دین تقویت شود و از آفت، آسیب، انحراف و دشمنی حفظ گردد و از آن چه وهن اسلام و طعن شیعه است دور نگه داشته شود.

11.  مراسم و مجالس سوگواری باید از آفت و آسیب حفظ شود

مراسم عزاداری و مجالس سوگواری سید و سالار شهیدان باید از هرگونه آفت و آسیب حفظ شود. آن چه مراسم عزاداری و مجالس سوگواری را آسیب می‌زند عبارت است از:

 بی‌توجهی به اقامه نماز، بی‌توجهی به امر به معروف و نهی از منکر، جدا کردن عزاداری از سیاست، بی توجهی به بُعد حماسی قیام عاشورا، بی‌توجهه به روحیه جهاد و مبارزه، برگزاری مراسم و مجالس سوگواری بدون محتوا، استفاده از منابع بی‌سند و نامعتبر، برنامه‌های خلاف دستور، گفتارها و رفتارهای دون شأن، تحریف اهداف عزاداری، طرح مطالب ذلت آمیز، طرح مسائل غلو آمیز‌، تمجیدهاى‏ بى‌اساس، متولیان و کارگزاران ناصالح و غیر موجه، افراط و زیاد روی در عزاداری، گرم کردن مجلس به مطالبات بی‌اساس، سایه انداختن حاشیه‌ها بر محتوا، بی‌توجهی به مناسبت‌های قبل از محرم، درست کردن دهه‌های پی‌درپی و برگزاری مراسم عزاداری خارج مراکز مذهبی، به شدت پرهیز کرد.      

باید از گفتارهای دون شأن، رفتارهای دون شأن، رفتارهای موهوم و بی‌اساس، برنامه‌های خلاف آموزه‌های دینی، آسیب رساندن به بدن، اذیت و آزار مردم، استفاده از وسائل غیر مرسوم، استفاده از غیر موجهین، تناقض‌های رفتاری، به شدت پرهیز کرد.

12.  منشور اخلاقی مراسم عزاداری

برگزاری شایسته‌ی مراسم و مجالس عزاداری و سوگواری به رعایت شایسته‌ی آداب و شرائط، حدود و ثغور عزاداری بستگی دارد. توجه به آداب و شرائط، حدود و ثغور مراسم و مجالس عزاداری و سوگواری با عنوان «منشور اخلاقی مراسم و مجالس عزاداری و سوگواری» برای هر عزادار و برگزار کنندگان لازم و ضروری است. علاقمندان برای بهره مندی بیشتر از رمز و راز فرمان حضرت امام حسین علیه السلام و ملاحظه‌ی منشور اخلاقی مراسم و مجالس عزاداری و سوگواری به کتاب «منشور عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت ابا عبدالله الحسین» مراجعه نمایند.

[1]. . سوره بقره آیه 104.

فهرست کامل کتاب بازخوانی قیام عاشورا:

نوشته های مشابه

بازخوانی قیام عاشورا: سخن امام حسین در پاسخ عبداللّه بن عمر

بازخوانی قیام عاشورا: بازخوانی خطبه امام حسین علیه السلام

بازخوانی قیام عاشورا: بازخوانی جواب امام حسین به عبداللّه بن عمر